Chí phèo của Nam Cao – một nhân vật điển hình – Bài tập làm văn số 4 lớp 11

Đánh giá bài viết

Đề bài: Phân tích Chí phèo của Nam Cao – một nhân vật điển hình – Bài tập làm văn số 4 lớp 11

Bài làm

Loading...

Nam Cao là một nhà văn hiện thực xuất sắc, ông đã để lại một khối lượng tác tác phẩm khá đồ sộ. Tác phẩm đặc sắc và được rộng rãi mọi người biết đến chắc hẳn là Chí Phèo. Chí Phèo là kết tinh những thành công của Nam Cao trong đề tài nông dân và là một kiệt tác trong nền văn xuôi trước Cách mạng. Xây dựng nhân vật Chí Phèo là hiện thân đầy đủ của một trường hợp nông dân lưu mạnh hóa, không chỉ miêu tả sâu sắc, cảm động cuộc sống dày đọa của người nông dân bị đè nén bóc lột đến cùng cực, mà con dõng doạc khẳng định nhân phẩm của họ ngay khii bị vùi dập đến mất cả nhân tính, hình người. Bằng tất cả tài năng và một trái tim đầy thương cảm, Nam Cao đã thành công xây dựng hình tượng Chí Phèo, một nhân vật điển hình cho hiện tượng người nông dân bị lưu manh hóa.

Câu chuyện của Chí Phèo tiếp nối trong bối cảnh của làng Vũ Đại, Chí là một “thằng cùng hơn cả dân cùng”, không cha không mẹ, không thân thích họ hàng, không nhà không cửa, không một tấc dất cắm dùi, được nhặt về nuôi từ một cái lò gạch cũ bỏ hoang. Chí được người dân làng Vũ Đại nuôi nầng và lớn lên trở thành một canh điền khỏe mạnh. Chí hiền lành và chăm chỉ làm ăn, ôi cuộc đời anh Chí trong 20 năm đầu cuộc đời mới thật hạnh phúc biết bao, Chí vẫn được sống giữa cuộc sống của những con người, được sống như con người. Thế nhưng ngay từ đầu tác phẩm thì tiếng chửi của Chí Phèo đã vang lên cay độc và rồi còn xuyên suốt cả diễn biến tác phẩm.

Quãng đời lương thiện của Chí chấm dứt khi bị lão Lý Kiến giải lên huyện rồi đi tù. Chí Phèo làm canh điền cho nhà Lý Kiến lại được bà ba của lão Lý vừa ý gọi đến bóp chân. Nào thì Chí đã có ý gì đâu, hắn chỉ thấy nhục nhưng Lý Kiến ghen bóng ghen gió rồi đẩy vào tù. Chỉ một cơn ghen ấy thôi cũng đủ khiến Chí phải ở 7, 8 năm tù, thế mới thấy người dân bị áp bức thế nào. Nhà tù thực dân vào dễ ra khó, sau khi ra tù, Chí đã hoàn toàn thay đổi, cả và hình dáng và nhân tính, hắn có “cái đầu trọc lốc, cái mặt hì câng câng” trông đúng thật phát khiếp. Hắn trở nên xa lạ với dân làng Vũ Đại và cũng xa lạ với bản thân. Hắn không còn là người dân lao động nữa mà là phần tử bị loại bỏ khỏi xã hội loài người. Hắn sống bằng nghề rạch mặt ăn vạ, hắn phá nát bao cảnh yên vui của làng Vũ Đại. Hắn chìm vào những cơn say triền miên, hắn ăn lúc say, ngủ trong cơn say, hành động trong lúc say, hắn đã không còn là chính mình nữa. Dù vậy hình tượng Chí Phèo không phải là ngẫu nhiên cá biệt. Xã hội thực dân phong kiến trước đây không hiếm những trường hợp người lao động bị đè nén bóc lột đến cùng cực đã quay lại chống trả bằng con đường lưu manh. Sau khi Chí ra tù thì phần phần người đã bị giết trở thành một con thú dữ. Hiện tượng bi thảm ấy là có tính quy luật trong cái xã hội ăn thịt người đó. Trong các tác phẩm của Nam Cao, ta cũng bắt gặp những họ hàng xa gần của Chí: cu Lộ (Tư cách mõ), và ngay trong Chí Phèo là Năm Thọ, Binh Chức.

Chí phèo của Nam Cao - một nhân vật điển hình - Bài tập làm văn số 4 lớp 11

Chí phèo của Nam Cao – một nhân vật điển hình

Nhưng Chí Phèo đã trở thành một nhân vật điển hình đúng nghĩa nhất cũng bởi lẽ không chỉ dừng lại ở việc lên án cái xã hội phong kiến tàn bạo đày đọa con người mà tác giả còn đi sâu vào tâm hồn nhân vật để phát hiện và khẳng định nhân phẩm đẹp đẽ của người nông dân ngay khi họ bị rạch nát cả bộ mẳ người. Cuộc đời Chí Phéo triền miên trong những cơn say và tất cả mọi người đều coi hắn là một con quỷ dữ của làng Vũ Đại. Và cuộc gặp gỡ với Thị Nở đã lowas sáng như một tia chớp trong chuỗi ngày tăm tối của Chí Phèo. Sự  săn sóc giản dị đầy ân tình cùng tình yêu thương mộc mạc chân thành của người đàn bà khốn khổ ấy đã khiến bản chất lương thiện của một con người lao động trong Chí Phèo thức dậy. Bát cháo hành của Thị làm mắt hắn ươn ướt, lần đầu tiên trong cuộc đời hắn được chăm sóc bới bàn tay một người phụ nữ, hắn được cho chứ không cần rạch mặt ăn vạ, bấy nhiêu ấy thôi cũng đủ khiến con người khốn khổ ấy bừng tỉnh. Hắn đã làm sai quá nhiều rồi nên chẳng ai nghĩ đến việc quan tâm hắn nữa nhưng sự quan tâm, chăm sóc của Thị Nở đã thức tỉnh hắn, khiến lần đầu tiên sau bao nhiêu năm, Chí Phèo mới lại nghe thấy tiếng chim hót vui vẻ, tiếng cười nói của mấy người đi chợ về, tiếng gõ mái chèo đuổi cá….Những âm thanh quen thuộc ấy hôm nào cũng có sao bây giờ Chí mới thấy, âm thanh ấy vang động sâu xa trong lòng Chí Phèo và khơi lại trong hắn bao ước mơ một thời trai trẻ. Hắn cũng tùng có một thời hiền lành, có ước mơ có một gia đình nhỏ, chồng cày cấy vợ dệt vãi, yên bình biết bao! Rồi hắn thấy hắn già rồi, hắn sợ đói rét và sợ nhất là cô độc. Bao ngày say sưa với men rượu, hắn không biết sợ gì nhưng hôm nay hắn đã biết sợ, hắn thèm được lương thiện, muốn hòa vào cuộc sống của mọi người biết bao. Thị Nở rồi sẽ là cầu nối của hắn, sẽ khéo hắn về với cuộc sống của loài người, hắn đã nghĩ tới việc sống chung với Thị Nở, hắn thấy thinh thích… Nhưng liệu Chí có quay về được không?

Người đọc có thể cảm nhận rõ được nỗi đau đến đỉnh điểm của Chí khi mà Thị Nở ngúng ngẩy cái đít quay đi mặc cho Chí kéo tay lại, Thị Nở đã gặt phát cái tay của Chí đi vì lời nói lấy ai không lấy lại đi lấy thằng không cha không mẹ chuyên rạch mặt ăn vạ… Hỡi ơi thật đáng thương biết bao khi Chí Phéo muốn quay lại thế giới lương thiện nhưng đã quá muộn, không ai có thể chấp nhận hắn được nữa. Hắn lại tìm đến rượu nhưng giờ đây hắn càng uống càng tỉnh, hắn đau đớn nhận ra bi kịch của cuộc đời mình. Tác phẩm kết thúc bằng tiếng nói đòi lương thiện của Chí và dâm chết Lý Kiến rồi tự vẫn là một cái kết tất yếu của cuộc xung đột này. Hắn nhận ra nếu mình quay về thì sẽ lại tiếp tục sống như một con quỷ dữ, mà hắn giờ đây lại không muốn thế nữa. Cái chết của hai nhân vật cũng cho thấy mâu thuẫn gay gắt của giai cấp thống trị và bị trị.

Đi sâu và tìm hiểu về cuộc đời người nông dân bị lưu manh hóa, vừa tiêu biểu cho số phận cực khổ của người nông dân bị đè nén bóc lột vừa tiêu biểu cho sự tha hóa phổ biến trong xã hội vô nhân tính cướp đi quyền sống của con người, ngòi bút của Nam cao đã thực sự đạt được thành công xuất sắc.

Nguyễn Hòa

Loading...
DMCA.com Protection Status